Jongeren met beperking lopen onderwijs mis

TZUM

Jongeren met een geestelijke beperking die vastlopen in het regulier en speciaal onderwijs, dreigen binnen het huidige zorgsysteem tussen wal en schip te vallen en verstoken te raken van onderwijs, terwijl ieder kind daar recht op heeft. Dat blijkt uit de situatie op zorg- en leerboerderij Lyts Tolsum in Tzum. Het leersucces van een groep van zeven jongeren met autisme of een andere geestelijke beperking werd vlak voor hun eindexamenjaar vmbo door drie gemeentes een halt toegeroepen.

In samenwerking met een regionale school voor vmbo biedt Lyts Tolsum zorg-leertrajecten aan jongeren met een geestelijke beperking die in geen enkele vorm van regulier of speciaal onderwijs terecht kunnen. In plaats van thuiszitten met een buitengewone vrijstelling van de leerplicht, boeken zeven jongeren door een intensieve een-op-eenbegeleiding op Lyts Tolsum zo’n leersucces, dat ze volgend jaar een regulier vmbo-diploma kunnen halen. Twee weken voor de zomervakantie, echter, besloten de drie gemeenten waarin de jongeren wonen - in samenspraak met de twee samenwerkingsverbanden waarmee wordt gewerkt en de onderwijsinspectie - de stekker uit de door Lyts Tolsum geboden vorm van onderwijs te trekken: PGB-geld zou niet mogen worden ingezet voor onderwijs.

Ernst Rusticus, eigenaar van Lyts Tolsum, is verbolgen over de hele gang van zaken: ,,Ik vind het onbegrijpelijk dat gemeenten ons twee weken voor de zomervakantie met zo’n beleidswijziging confronteren. Jongeren met een geestelijke beperking die vastlopen in de reguliere systemen mogen vanuit de Jeugdwet dus wel zorg ontvangen in de vorm van dagbesteding, maar ze mogen - binnen hetzelfde budget - geen onderwijs volgen, terwijl ze intelligent genoeg zijn om een diploma te halen.

Op 21 juni werd in het tv-programma Nieuwsuur de problematiek belicht dat er voor jongeren met een psychische beperking in Nederland geen enkele goede plek is. Lyts Tolsum biedt die plek wél. De jongeren ervaren hier voor het eerst weer succes, in plaats van voortdurend te falen in allerlei systemen. Maar de kansen die wij de jongeren geven, worden door gemeentelijk beleid de grond in geboord. Ik kan daar met mijn verstand niet bij.”

Na verschillende acties vanuit de zorgboerderij, van ouders en na politieke druk is het leertraject voor zes van de zeven jongeren inmiddels gewaarborgd. Met de onderwijsinspectie en de twee samenwerkingsverbanden is voor komend schooljaar een akkoord gesloten over de samenwerking met de school voor vmbo. ,,Maar het zijn slechts beschikkingen en een akkoord voor één jaar, er is geen sprake van beleid. Wij pleiten voor het formuleren van landelijk beleid, zodat jongeren niet langer de dupe zijn van gemeentelijke willekeur, en ze uitvoering kunnen geven aan hun recht op onderwijs en zelfontplooiing.” aldus Rusticus.

Zorg- en leerboerderij Lyts Tolsum in Tzum begon in 2007 met de zorg-leertrajecten, in overeenstemming met de leerplichtwet en in samenwerking met Bureau Jeugdzorg. Sinds de wet Passend Onderwijs en de decentralisatie van de jeugdzorg is onderwijs voor de kleine groep jongeren die vastlopen in de reguliere onderwijssystemen, afhankelijk van gemeentebeleid.


Auteur

Redacteur