COLUMN | ‘Franicker is een cierlijcke stadt’

Franeker

Lodovico Guicciardini schreef in 1567 een geschiedenisboek over de Nederlanden. Hij schreef dat boek in het Italiaans, de Nederlandse vertaling van de titel luidde: Beschryvinghe van alle de Nederlanden, anderssinsghenoemt Neder-Duytslandt.

Het boek was een bestseller en er verschenen 33 drukken binnen een eeuw. Ook werd het boek vertaald in het Duits, Frans, Nederlands, Engels, Latijn en Spaans.

Guicciardini was een Italiaanse edelman uit Florence die op zijn reizen door Europa in Antwerpen terechtkwam. Hier begon hij aan zijn ambitieuze beschrijving van de Nederlanden. Het boek van Guicciardini werd geïllustreerd met kaarten, stadsgezichten en plattegronden. Diverse bekende graveurs werkten mee aan de prenten.

Ook de stad Franeker wordt beschreven in het boek van Guicciardini: ‘Franicker (…) is een goede ende grootestadt, daerd’Edellieden van desen lande gemeynlijckwoonen: ende heeft veel privilegien gekregen (…) Ende Franicker is een cierlijckestadt geworden, met een kloekmoedige borgherye (…)’.

Er staat een mooie gravure in het boek met een afbeelding van een Franeker stadsgezicht. Deze prent die zich in de collectie van Museum Martena bevindt is van de Vlaamse Pieter van der Keere. Pieter van der Keere (Gent 1571-1646) was cartograaf en graveur in Amsterdam. Na het overlijden van zijn vader trok het gezin Van der Keere naar Antwerpen.

Pieter reisde vier jaar later door naar Londen. Daar leerde hij het graveren van Jodocus Hondius (1563-1612), die getrouwd was met een zus van Van der Keere. In 1593 vestigde hij zich in Amsterdam waar hij onder meer kaarten graveerde voor de zeevaarder en ontdekkingsreiziger Willem Barentsz.

De prent van Van der Keere komt uit de druk die in 1617 verscheen. Helaas heeft het museum alleen de prent en geen origineel exemplaar van het boek van Guicciardini in de collectie.


Auteur

Redacteur