Oud-conservator Planetarium Henk Nieuwenhuis erelid Gemma Frisius

LEEUWARDEN Vanwege zijn 55-jarig lidmaatschap werd Henk Nieuwenhuis uit Franeker zaterdagmiddag tijdens de nieuwjaarsbijeenkomst benoemd tot erelid van de vereniging Gemma Frisius, afdeling Friesland van de Koninklijke Nederlandse Vereniging voor Weer- en Sterrenkunde (KNVWS).

De oorkonde werd de Franeker (80) overhandigd door de verenigingsvoorzitter Wicher van der Heide uit Rinsumageest. Nieuwenhuis is vooral als oud directeur/conservator van het Eise Eisinga Planetarium in Franeker, waar hij vanaf 1984 tot 2001 de scepter zwaaide.

In die 17 jaar leidde hij meer dan één miljoen bezoekers met enthousiasme rond. Daarnaast schreef hij vele artikelen voor kranten en tijdschriften, werkte hij mee aan de cursussen sterrenkunde en ruimtevaart van de stichting Teleac en maakte hij voor de Friese TV en Ned. 2 een 10-delige t.v. serie over dezelfde onderwerpen.

Planetoïde

In december 1977 werd een planetoïde – ontdekt door Van Houten en Gehrels op Mount Palomar, California - naar hem vernoemd onder de naam 7541 Nieuwenhuis, terwijl hij de jaren daarop als gekend amateur-astronoom diverse onderscheidingen kreeg waaronder één van de Russische Academie voor Wetenschappen.

Meteoriet

De jubilaris zelf verzorgde nog het voorprogramma van de zitting met een lezing over het thema: “Zelf een meteoriet vinden”. Hij putte daarbij uit zijn rijke collectie aan bijzondere, boeiende en soms ook wel lachwekkende verhalen van -meestal vermeende- vondsten door derden.

Serieus was wel zijn eigen vinding op 12 augustus 2012 van de vijfde en zeer zeldzame koolstof meteoriet, genoemd Diepenveen. Met een gewicht van ca. 70 gram en een ouderdom van 4,6 miljard jaar, kwam deze op 27 oktober 1783 in de omgeving van Diepenveen neer.

Momenteel wordt de steen aan een laatste serie van wetenschappelijke onderzoeken onderworpen in Amerika teneinde het certificaat van echtheid te verkrijgen.

Kees de Jager

De publiekstrekker, er kwamen ruim 50 belangstellenden op het programma af, was prof. Kees de Jager. De gerenommeerd wetenschapper met een enorme staat van dienst actief aan de universiteit Utrecht verhuisde hij in 2003 naar Texel.

Aan de universiteit leidde hij onderzoek naar zonne- en sterrenvlammen middels diverse ruimte experimenten. Op Texel werd hij vrijwillig medewerker bij het Nederlands Instituut voor Onderzoek der Zee voor de bestudering van relatie tussen zon en klimaat.

Einde van de zon

Inmiddels 97 jaar oud, maar nog zeer actief en ‘bij de tijd’, hield hij een ook voor leken zeer toegankelijke voordracht over de Levensloop en het levenseinde van de zon. Dit aan de hand van onder meer zeer imposante en intrigerende (fotografische) opnames van ons zonnestelsel en ‘deep space’.

De volgende bijeenkomst van Gemma Frisius staat gepland voor zaterdag 23 februari, wederom in het Oranje Hotel in Leeuwarden. Na de ledenvergadering zal vanaf 15.00 uur dr. Maarten J.J.E. Loonen, universitair hoofddocent Arctische Ecologie aan de Rijksuniversiteit Groningen (Arctisch Centrum) een voor iedereen toegankelijke lezing zal verzorgen. Het onderwerp van zijn voordracht: ‘Onderzoek naar klimaatverandering, atmosfeer en heelal in de poolgebieden’.