Herberg Rustenburg

De geschiedenis van herberg Rustenburg aan de Leeuwarder Straatweg 30 heb ik deze keer uitgezocht en bewerkt. Het was een herberg met tramhalte, aan de tramlijn Franeker – Dronrijp. Voor mij een interessante locatie die ik heb uitgezocht samen met Tresoarvrijwilliger Ytsen Zuiderveld, voorheen werkzaam bij het Kadaster.

Als Peinser jeugd speelden wij hier op zondagmiddag in de speeltuin die er bij lag aan de westkant en kochten een ijsje of een glas ranja. Leuke herinneringen. De herberg is gesticht in 1834 door Lands Domeinen te Franeker. De uitspanning werd in 1847 gekocht door Willem Cornelis Bouma die het bedrijf had tot 1850. De Peinser kooltjer Jochem Harmen Donia kocht het in 1850. Wat er in 1863 is gebeurd is onbekend maar het pand werd toen herbouwd. Brand geweest?

Publieke verkoop

In 1870 kocht Gerritje Pieters Bruinsma, weduwe van Pieter Ottes Attema het pand. In 1895 werd Wypke Attema, gehuwd met Wijtske van Riesen eigenaar en woonde er tot 1925. Dat jaar werd Klaas Wiepkes Attema, gehuwd met Baukje Hoekstra, eigenaar tot 1941. Dan neemt Wed. Baukje Hoekstra de zaak over met zoon Wypke Attema. Die kocht het in 1963 en bleef er tot 1983. Toen ging het pand per ‘Publieke Verkoop’ over naar Jilt van Dellen uit Franeker.

In 1901 is het pand een keer uitgebreid en in 1965 wordt er een schuur achter gezet. Het perceel staat bekend als C1003, vroeger 721 en daarvoor als 594. Het was vroeger een gewilde locatie. De eigenaar organiseerde er ‘s winters schaatswedstrijden achter het pand op een grote sloot en ‘s zomers kaatswedstrijden zoals te lezen is in twee advertenties. Er werd gekaatst op het veld achter die sloot.

Voetbalclub Freno

De Schalsumer mannen voetbalden daar ook en hier is later Sc Franeker uit ontstaan. De club kreeg eerst de naam Freno (Franeker en omstreken). Op dit veld zou zondag 3 november 1929 ook de eerste officiële wedstrijd plaatsvinden. Door reclame te maken waren er die middag ruim 500 toeschouwers aanwezig. Freno zou spelen tegen Leeuwarden VI maar helaas keurde de FVB-scheidsrechter de heer R. Ronner het veld af. De toeschouwers dropen morrend af.

Kritenepiip

Rustenburg stond in de volksmond bekend als Kritenepiip. Hoe men aan die naam kwam is te lezen in het krantenbericht. Eind juli 2015 is het pand met de grond gelijkgemaakt en de grond te koop gezet. Het enige wat bleef was: Bushalte Rustenburg. Oud-Peinser inwoonster Anna Maaike Viëtor en haar vriend Wilfred Idsinga hebben het perceel gekocht en gaan er nieuwbouw op plegen, zo heb ik uit goede bronnen vernomen.

Peins