Pleegmoeder Janneke: ‘Pleegzorg is ons leven geworden’

TZUMMARUM Vandaag begint de Week van de Pleegzorg. Een week die bedoeld is om landelijk aandacht te vragen voor het tekort aan pleegouders. Als ambassadeur van Jeugdhulp Friesland én pleegouder vertelt Janneke Baatje-Bus uit Tzummarum haar verhaal. ,,Pleegzorg is ons leven geworden.”

Het is vier jaar geleden, als Janneke een telefoontje krijgt: ‘Er is een kindje dat een plek nodig heeft’. Daarmee wordt een langer gekoesterde wens werkelijkheid. Want dat ze later kinderen willen opvangen, weten zij en haar man Benjamin al een tijd: ,,We zijn al sinds ons zestiende samen en we hebben altijd gezegd: later willen we een huis vol kinderen. Het maakt niet uit uit wiens buik ze komen."

Zelf krijgt het stel drie jongens -nu 9,8 en 6 jaar, maar daarna is het tijd om die belofte in te lossen. ,,We kunnen het wel mooi zeggen, maar gaan we het ook echt doen?", herhaalt Janneke de vraag die ze zich stellen. Na een bezoek aan een informatiebijeenkomst over pleegzorg is het antwoord duidelijk: ,,Daarna keken we elkaar aan en zeiden: we gaan er voor."

Na de informatieavond volgen nog verschillende gesprekken en een gezinsonderzoek. Dan is het de beurt aan een matcher: iemand die kijkt welk gezin goed bij het kind past. ,,Zij waren op een dag bij ons en een dag later werden we gebeld. Ik dacht nog: ze zijn iets vergeten te vragen, maar ze vertelden al dat er een match was."

Het is het begin van een groot avontuur, zoals Janneke het traject omschrijft. ,,Je weet niet wat er gebeurt, maar daar gaat het niet om. Het gaat er niet om wat wij willen, het gaat er om wat zo’n kind nodig heeft", legt ze uit. ,,Het was wel een spannende eerste plaatsing", geeft ze toe. ,,De moeder was met dat kindje op de vlucht. Daar zijn ze tien dagen naar op zoek geweest."

Want de verhalen zijn soms heftig -het is immers niet zonder reden dat een kind uit huis geplaatst wordt. Een ‘klein manneke’ van tien weken oud dat drugsverslaafd geboren wordt, geeft ze als voorbeeld van één van de bij hen geplaatste kinderen. Of een meisje van 6 dat moet vluchten uit haar geboorteland en uiteindelijk in Tzummarum komt wonen. Inmiddels heeft zij elders onderdak gevonden; ook dat afscheid is een emotionele beproeving. Gelukkig heeft het gezin een fantastische pleegzorgbegeleider die altijd voor hen klaar staat, zo laat Janneke weten.

Vanuit Jeugdhulp Friesland krijgen ze cursussen, onder meer over traumasensitief opvoeden en hoe om te gaan met de biologische ouders. Janneke: ,,Je krijgt er een hele familie bij. Dat hebben wij altijd heel belangrijk gevonden: investeren in de relatie met de biologische familie.”

,,Maar", weet ze ook: ,,Biologische ouders zijn vaak ook boos en verdrietig. Je kunt ook niet verwachten dat ze zeggen ‘wat fijn dat jullie er zijn’. Ik zou zelf ook boos worden als mijn kind bij me wordt weggehaald. Zoiets moet groeien, maar de insteek moet er zijn om hen en de familie er bij te betrekken. Dat is voor pleegkinderen vaak belangrijk."

De drie pleegkinderen die nu onderdak hebben bij Janneke en Benjamin -8, 4 en bijna 3 jaar oud- treffen meteen een trio ‘broers’. ,,Zij zijn er mee opgegroeid", antwoordt Janneke, gevraagd naar die wisselwerking. ,,Ze weten niet beter of dat het hun broertjes zijn. Ons gezin is op zichzelf al therapeutisch. Het werkt normaliserend. Iedereen heeft zijn eigen aanpak, uitdagingen en momenten.”

Wel zijn er -zeker als het gaat over een nieuwe plaatsing- gesprekken met de oudste kinderen. ,,Je deelt wel in alles, ook in aandacht, maar de oudste zei: ‘we kunnen hier nog wel een paar baby’s hebben’", vertelt Janneke. ,,Hij is een beetje de manager", voegt ze daar lachend aan toe.

Stabiliteit binnen het gezin en in de relatie noemt ze als belangrijke voorwaarde om het pleegzorgtraject in te gaan. ,,Je moet het echt samen doen", is haar overtuiging. Zowel zij als haar man Benjamin is werkzaam in de zorg en ook binnen de familie is er al enige ervaring met pleegzorg. ,,Je hebt een heleboel prachtige momenten, maar ook moeilijke. Daar kom je alleen met z’n tweeën doorheen", erkent ze.

Het enthousiasme in haar stem groeit als ze het heeft over die mooie ervaringen: ,,Als je die jochies dagelijks meemaakt, ze ziet schaterlachen, gelukkig ziet zijn en stappen ziet maken.. Daar doen we het voor."

,,Als je ziet hoe die oudste zich na drie maanden op zijn plek voelt; fantastisch", gaat ze verder. ,,Of dat een angstig jochie nu nieuwe activiteiten onderneemt en ervaart dat hij veel meer kan dan dat hij denkt. Dat is een grote beloning."

Als ambassadeur van de pleegzorg hoopt Janneke dat meer gezinnen hun voorbeeld volgen. ,,Er is een tekort aan pleegouders", weet ze. In de privésfeer gaan de gesprekken snel over het onderwerp. ,,De reacties zijn heel verschillend, maar ‘wij zullen het niet kunnen’ is de meest frustrerende. Je komt in een wereld met gekke verhalen, maar ik hoop dat ‘t kwartje valt. Dat mensen buiten zichzelf kunnen kijken naar wat de noodzaak is. Onze hoop is altijd: al zullen we maar één gezin aansteken. Dat is toch één kind en dus één leven."

Week van de Pleegzorg

Van 28 oktober tot en met 4 november is het de Week van de Pleegzorg. Met de jaarlijkse actieweek vraagt Pleegzorg Nederland aandacht voor het belang van pleegzorg. En het tekort aan pleegouders. Dit doet het onder meer door de actie openjewereld.nu. Pleegouders zijn hard nodig, voor de pleegkinderen van nu maar ook die van de toekomst. In Friesland maken 850 kinderen voor korte of langere tijd gebruik van pleegzorg dankzij de inzet van ruim 600 pleeggezinnen. In gemeente Waadhoeke zijn 30 pleeggezinnen, in Harlingen 17.

Meer informatie online op jeugdhulpfriesland.nl

--

Yme Gietema.