,,Boek ‘Ofskaid en útsicht’ rekket de Bildtse siel”

LEEUWARDEN

De Bildtse taal zit diep in de ziel van Hein Jaap Hilarides. Al op jonge leeftijd was hij zich ervan bewust dat het Bildts iets bijzonders was.

De taal loopt als een rode draad door zijn leven, evenals het Bildt zelf. In zijn pas verschenen verhalenbundel ‘Ofskaid en útsicht’ schildert Hilarides de taal, de cultuur en het landschap. Smeuïge, toegankelijke verhalen die de lezer doen glimlachen, het is een boek geworden wat niet mag ontbreken in de boekenkast van een Bilkert.

Uitgever Eddy van der Noord van uitgeverij Louise opende vorige week in Leeuwarden in het gebouw Obe Lân fan Taal de presentatie van het boek. ,,Ik bin in grutske útjouwer. Sels bin ik Frysktalich, mar ik haw ek in swak foar it Bildts en foar de Bildtse lânskip.

Dit boek, besteande út ferhalen en gedichten, rekket de Bildtse siel. We hawwe dizze bundel yn goeie harmonie gear stald. Hein Jaap prate Bildts tsjin my, ik prate Frysk wer werom. Mei help fan stipers is it útjaan fan dit boek mooglik wurden.’’

,,Hein Jaap het ‘t hoeden en noeden fan de Bildtse kultuur hoog in ‘t faandel. De Bildtse taal is ryk en direkt, ‘t laat je alleraigenste gefoelens sien,’’ aldus Bauky Luinstra van Stichting Bildts Aigene. ,,Prachtig, dat doet je wat, ‘n oergefoel. ‘t Bildt en ‘t Bildts sille nooit ferdwine, ‘t sit in ôns hart, wij binne ‘t sels.’’

De schrijver vertelt hoe het Bildts een steeds grotere rol in zijn leven ging spelen. ,,Ik waar ‘t mij foor ‘t eerst bewust in 1981. Ik sat in de sesde klas en de Frise taal worde introduseerd. Maar Bildtse kines konnen dos gyn Fries lere? Dat gebeurde ok niet, wij kregen Bildtse les.

Op de middelbare skoal hadden wij ‘n aven in Trebol, der waar een stik in ‘t Bildts. Later de Bildtse Revue, dat soort dingen formden mij. Doe’t ik deel útmaakte fan Wiegels Wjukkelmasjine, speulden wij al ‘n tal nummers in ‘t Bildts. ‘t Mooie is, je krije altyd reaksy at je in ‘t Bildts doende binne.’’

Scheidend burgemeester Hayo Apotheker van Gemeente Waadhoeke kreeg het eerste exemplaar aangeboden en toonde zich zeer content. ,,Het is mijn laatste officiële handeling. Ik heb al afscheid genomen van de gemeenteraad. De uitnodiging voor de installatie van burgemeester Waanders is in drie talen verstuurd, het Nederland, het Fries en het Bildts. Jullie Bilkerts staan er helemaal goed op!

Met het opgaan van Het Bildt in gemeente Waadhoeke is het Bildts niet verdwenen, maar zijn er deuren voor jullie geopend. De nieuwe gemeente kan bijdragen aan en impuls voor de taal. Er worden nu al vier talen gesproken in Waadhoeke: Nederlands, Fries, Franeker en Bildts. Het Engels zit eraan te komen. Hoe cultureel divers wil je het hebben aan de Waddenzee?

De mienskip draagt de taal, de gemeente faciliteert. Breng het niet te fanatiek, dan kom je ver. Je ziet aan Lost in the Greenhouse, De Stormruiter en Potatoes go wild dat het Bildt een aantal essentiële bijdragen geleverd heeft aan Culturele Hoofdstad.’’

De bundel bevat verhalen, stikkys en gedichten in de Bildtse taal, maar ook een groot aantal Nederlandse vertalingen. Het boek is vanaf 1 november voor 15 euro verkrijgbaar bij Bildts Aigene in Sint Annaparochie en bij Bruna in Franeker.