COLUMN | De vele gezichten van Napoleon

Franeker

Het is leuk om te zien hoe de wereldpolitiek terug te vinden is in de collectie van Museum Martena. En ook hoe historische personen worden herinnerd.

Zo zijn er verschillende voorwerpen in ons museum te vinden die betrekking hebben op Napoleon. Allereerst is er een beeldje van porselein dat Napoleon Bonaparte moet voorstellen, gemaakt in Staffordshire.

Het beeldje heeft een nogal rudimentaire vorm, maar de karakteristieke houding van de hand is herkenbaar, evenals de steek op zijn hoofd, die voor het gemak wit is en niet, zoals meestal op de portretten van de grote keizer, zwart.

Napoleon maakt carrière tijdens de Franse Revolutie als generaal van het Franse leger, dat uit alle macht probeert de revolutie door Europa te verspreiden. In 1804 vindt hij dat het tijd is voor een nieuw concept in Frankrijk: een keizerrijk onder zijn eigen leiding.

Keizer Napoleon is een heerszuchtig, maar ook rationeel heerschap: hij standaardiseert allerlei wetten. Ook in Nederland is zijn invloed merkbaar want Franse legers hebben de Nederlanden al in 1795 onder de voet gelopen en de Franse wetgeving wordt ook hier van kracht, zoals de burgerlijke stand (waaronder onze achternamen). De meter, kilo en rechts rijden op de weg worden ingevoerd.

De Code Napoléon is de verzamelnaam voor de wetboeken van Napoleon. Ook in de Nederlanden hebben deze regels kracht van wet. In de boekencollectie is een exemplaar van de Code Napoleon te vinden uit 1810, een klein boekje, maar met zoveel invloed!

In ons prentenkabinet tenslotte is een spotprent op Napoleon te vinden, waarin zijn onbedwingbare veroveringslust wordt uitgebeeld. Zijn gezicht is opgebouwd uit de lijken van zijn slachtoffers. De hoed is een Pruisische adelaar. Op zijn jas is het slagveld van Europa te zien en zijn kraag is een rivier van bloed.

De epaulet wordt gevormd door een grijpende hand. Op de vingers staan de landen Engeland, Rusland, Oostenrijk, Pruisen en Zweden genoemd. Een man met veel gezichten: klein porseleinen niemendalletje, maker van wetten en groot veroveraar. Hoe wilt u eigenlijk worden herinnerd?


Auteur

Redacteur